Programy wsparcia dla przedsiębiorców w Czechach

Chcesz inwestować, szkolić pracowników lub wdrażać w firmie innowacje? W Czechach masz na to realne szanse. Sprawdź, jakie programy dotacyjne i ulgi są dostępne dla przedsiębiorców w 2025 roku i jakie warunki obowiązują.

Czeskie programy krajowe – dotacje dla firm

Czeski rząd aktywnie wspiera przedsiębiorczość poprzez różne programy, dotacje i ulgi, zwłaszcza dla sektorów o wysokim potencjale wzrostu. Warto tutaj wyróżnić:

1. Dotacje na inwestycje w zieloną energię: przedsiębiorstwa inwestujące w technologie odnawialne, np. fotowoltaikę czy pompy ciepła, mogą odliczyć do 30% kosztów kwalifikowanych od podstawy opodatkowania. Jakie są warunki?
   • Projekt musi spełniać wymagania techniczne i ekologiczne (np. klasę efektywności energetycznej).
   • Inwestycja musi być zrealizowana na terytorium Czech.
   • Konieczne jest też zachowanie dokumentacji potwierdzającej parametry urządzeń i przeprowadzenie odbioru technicznego.
2. Ulgi podatkowe na szkolenia pracowników: firmy inwestujące w rozwój kompetencji swoich pracowników mogą skorzystać z nowych ulg podatkowych. Zaliczają się do tego kursy, warsztaty, szkolenia techniczne i językowe. Jeśli je organizujesz, możesz odliczyć wydatki od podstawy opodatkowania. Dotyczy to zarówno szkoleń zewnętrznych, jak i wewnętrznych programów realizowanych przez firmę. Maksymalna kwota odliczenia za opłaty egzaminacyjne wynosi 10 000 CZK rocznie. Co możesz odliczyć?
   • Koszty kursów i szkoleń (opłaty, bilety, materiały).
   • Koszty podróży służbowych związanych z odbyciem szkolenia.
   • Wynagrodzenie dla szkoleniowców zatrudnionych przez firmę.
   • Koszty wynajmu sal, sprzętu i cateringu.

Programy unijne – dotacje dla czeskich firm

Przedsiębiorcy w Czechach mają również dostęp do funduszy unijnych. Są to:

1. Program Interreg Czechy-Polska 2021-2027: wspiera projekty transgraniczne, w tym współpracę gospodarczą, rozwój infrastruktury i ochronę środowiska. Budżet programu wynosi 178, 87 mln euro z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Minimalna kwota dofinansowania wynosi 60 00 euro dla projektów nieinwestycyjnych lub 80 000 euro dla projektów inwestycyjnych. Na co możesz dostać dotację?
   • Rozwój współpracy biznesowej pomiędzy partnerami z Polski i Czech.
   • Wspólne projekty B+R, szkolenia i wydarzenia gospodarcze.
   • Inwestycje w infrastrukturę sprzyjającą rozwojowi regionów.
   • Inicjatywy związane z ochroną środowiska, zrównoważonym transportem, turystyką i zdrowiem, np.: rewitalizacja atrakcji turystycznych, rozwój infrastruktury turystycznej, wspólne działania promocyjne, inwestycje w rozwój systemów zapobiegania i reagowania na zagrożenia, szkolenia służb ratowniczych, zakup sprzętu ratowniczego, projekty edukacyjne i kulturalne itp.
2. OP TAK (Operační program Technologie a aplikace pro konkurenceschopnost): program unijny przeznaczony dla firm wdrażających innowacje, cyfryzację i zielone technologie. Program jest finansowany z funduszy UE i zarządzany przez czeskie Ministerstwo Przemysłu i Handlu. Dotacja dla firm w Czechach wynosi od kilkuset tysięcy do kilkudziesięciu milionów CZK. Dofinansowanie do 60-70% kosztów kwalifikowanych dla MŚP. Na jakie inwestycje?
   • Zakup nowoczesnych maszyn, systemów IT i oprogramowania.
   • Projekty badawczo-rozwojowe realizowane we współpracy z instytucjami naukowymi.
   • Inwestycje w technologie automatyzujące i cyfryzujące procesy w firmie.
   • Projekty związane z efektywnym wykorzystaniem zasobów, w tym energii i materiałów.
   • Inwestycje w technologie umożliwiające recykling i ponowne wykorzystanie materiałów.

Aktualne nabory – jakie są terminy składania wniosków?

Chcesz skorzystać z któregoś z dostępnych programów i uzyskać dotację? Przygotowaliśmy listę naborów. Pamiętaj o dotrzymaniu terminu złożenia wniosków:

1. OP TAK:

• Inovační vouchery – výzva II: Termin składania wniosków został przedłużony do 31 maja 2025 r.;
• Poradenství – výzva II: Termin składania wniosków od 2 kwietnia do 1 grudnia 2025 r.
• Technologie pro MAS (CLLD) – Termin składania wniosków do 31 października 2025 r.

2. Interreg Czechy-Polska 2021-2027:

• Ochrona środowiska – termin składania wniosków projektowych do 11 marca 2026 r.
• Transport-mosty – termin składania wniosków do 26 listopada 2025 r.
• Działania na rzecz rozwoju transgranicznej komunikacji publicznej i transportu indywidualnego – termin wniosków projektowych 11 marca 2026 r.

3. Ulgi podatkowe na szkolenia pracowników – rozliczane w ramach rocznego rozliczenia podatkowego.
4. Dotacje na inwestycje w zieloną energię – Fotowoltaické systémy s/bez akumulace – I. výzva: Termin realizacji projektów został przedłużony do 30 września 2025 r.

Jak ubiegać się o dotacje dla firm w Czechach?

Aby skorzystać z dostępnych programów wsparcia:

1. Dopasuj program do profilu swojej działalności i planowanych inwestycji w firmie.
2. Przygotuj wymaganą dokumentację np. dot. inwestycji, informacje o firmie i jej działalności.
3. Wypełnij formularz aplikacyjny i złóż wniosek w odpowiednim terminie, zgodnie z wymaganiami wybranego programu.
4. Po złożeniu wniosku śledź jego status i odpowiadaj na ewentualne zapytania ze strony instytucji zarządzającej programem.

Gdzie składać wnioski?

• OP TAK – za pośrednictwem systemu ISKP21+: https://mseu.mssf.cz.
• Dotacje na inwestycje w zieloną energię – za pośrednictwem systemu ISKP14+: https://mseu.mssf.cz.
• Interreg Czechy-Polska 2021-2027 – za pośrednictwem portalu DotaceEU: https://www.dotaceeu.cz.

Dotacje dla firm w Czechach… chociaż brzmią poważnie i czasem odstraszają papierologią, mogą być dobrym impulsem, który pozwoli Ci rozwinąć skrzydła szybciej i odważniej. Wbrew pozorom nie są zarezerwowane tylko dla dużych graczy z działem prawnym i doradcami na etacie. Wiele programów zostało przygotowanych z myślą o mikro i małych firmach. Czasem wystarczy odpowiednio dobrany partner po czeskiej stronie, przemyślany projekt i gotowość do działania.

Artykuł Zyskaj dotacje dla firm w Czechach pochodzi z serwisu Czechy Biznes Expert.

Informacje o każdej firmie są dostępne w rejestrach publicznych, takich jak KRS. Do podstawowych informacji, jakie znajdziemy w czeskim KRS, należy też adres siedziby. Częstą praktyką jest lokalizowanie siedziby firmy na tzw. wirtualnym biurze. Usługa takich biur polega na przejęciu i realizacji obsługi biurowej danej firmy, bez konieczności jej fizycznej obecności w danym miejscu. Wirtualne biura zapewniają więc nie tylko rejestrację przedsiębiorstwa pod swoim adresem, ale również odbiór i przesyłanie korespondencji, wynajem sal na spotkania biznesowe, rejestrację podmiotów gospodarczych w różnych urzędach itp.

Powodów takiej decyzji jest kilka. Często chodzi o prestiżową lokalizację lub zwyczajnie obniżenie kosztów. Obecnie wielu przedsiębiorców prowadzi swój biznes zdalnie, w domowym zaciszu, lub podróżuje bezpośrednio do klientów i nie potrzebuje fizycznej siedziby. Niestety wiele firm decyduje się na takie rozwiązanie, chcąc uzyskać korzyść podatkową (np. odprowadzać niższy podatek VAT w Czechach) lub podlegać pod jurysdykcję konkretnego Urzędu Skarbowego (nie trudno się domyślić, że w większych miastach kontrole skarbowe są rzadsze ze względu na duże nagromadzenie podmiotów podatkowych, których nie jest w stanie skontrolować ograniczona kadra urzędnicza).

Formalna a rzeczywista siedziba

Według czeskiej Ustawy nr 89/2012 Sb. Kodeksu cywilnego (zákon č. 89/2012 Sb., občanský zákoník) za siedzibę przedsiębiorstwa uznaje się siedzibę wpisaną do rejestru publicznego, niemniej § 137 oraz § 429 tej ustawy stanowią, że jeśli spółka lub przedsiębiorca wpisuje do rejestru publicznego jako swoją siedzibę miejsce inne niż rzeczywistą siedzibę, każdy ma prawo wymagać wskazania również faktycznej siedziby.

Czeski Urząd Skarbowy, w ramach prowadzonych kontroli, zauważył problem osób prowadzących swoją działalność z miejsca innego, niż siedziba wpisana do rejestru. Dlatego też Generalna Dyrekcja Finansów (Generální finanční ředitelství) w oparciu i powyższe przepisy wydała specyfikację dotyczącą różnicy między formalną a rzeczywistą siedzibą spółki. Punktem wyjścia dla tej specyfikacji są przepisy europejskie, które przewidują, że adres korespondencyjny nie jest wystarczający jako siedziba. Co więcej, § 4 ust. 1 lit. i) czeskiej Ustawy o VAT (Zákon o dani z přidané hodnoty) definiuje faktyczną siedzibę firmy jako miejsce, gdzie są podejmowane zasadnicze decyzje dotyczące działalności firmy lub gdzie znajduje się jej Zarząd.

Urząd Skarbowy ma prawo wymagać współpracy ze strony firmy nie tylko w jej formalnej siedzibie, ale również w tej rzeczywistej. Dany podmiot powinien być w stałym kontakcie z US, nie tylko poprzez odbieranie korespondencji. Władze muszą mieć możliwość skontaktowania się w sposób bezpośredni z Zarządem lub przynajmniej pracownikami firmy. Może się zdarzyć sytuacja, gdy urzędnik skarbowy złoży wizytę w siedzibie wpisanej do rejestru – pracownikom wirtualnego biura z pewnością będzie ciężko opisać działania firmy czy przedstawić dokumentację działalności gospodarczej, nie wspominając o tym, że Zarząd firmy pojawia się w takim miejscu stosunkowo rzadko.

Rejestracja do VAT

Przy dobrowolnej rejestracji do VAT czeski US wymaga wskazania rzeczywistej siedziby, a więc takiego miejsca, w którym można zastać Zarząd lub pracownika, gdzie przetrzymywana jest dokumentacja i skąd prowadzona jest działalność ekonomiczna. Jest to w zasadzie warunek uzyskania pozytywnej decyzji o rejestracji do VAT.

Podmioty, które już mają status czynnego płatnika podatku VAT, mają obowiązek poinformowania US, gdzie de facto znajduje się ich faktyczna siedziba. Za niespełnienie tego obowiązku grozi kara do 500 000 CZK, nadanie statusu nierzetelnego płatnika podatku VAT a w ostateczności zniesienie statusu aktywnego płatnika VAT.

Jeśli więc chcemy, aby nasza siedziba pozostała na wirtualnym biurze, bez konieczności wynajmowania biura fizycznego, należy przygotować bogatą dokumentację, która udowodni, że np. zarządzamy naszą firmą w terenie. Ważne jest jednak to, że działalność musi być prowadzona na terenie Czech – tylko w takiej sytuacji podlegamy czeskiemu prawu i czeskim rozliczeniom podatkowym.

Artykuł Stosunek czeskiego Urzędu Skarbowego do wirtualnych biur pochodzi z serwisu Czechy Biznes Expert.

Aby komunikować się z czeskimi urzędami wystarczy posiadać tzw. skrzynkę danych (datová schránka) lub kwalifikowany podpis elektroniczny. Te rozwiązania pozwalają nie tylko na szybką i wygodną komunikację, ale pociągają za sobą jeszcze kilka innych korzyści:

1. więcej czasu na dostarczenie korespondencji – jeśli mija ostatni dzień na złożenie wniosku lub innych dokumentów, możemy dokonać wysyłki nawet krótko przed północą;
2. pewność, że wiadomość została faktycznie wysłana i w trakcie wysyłki nie została zmieniona;
3. odbiorca ma pewność, że widomość wysłała uprawniona osoba (opisywanych rozwiązań nie należy utożsamiać z klasyczną pocztą elektroniczną, która nie jest narzędziem autoryzacyjnym, tzn. w przeciwieństwie do skrzynki danych lub podpisu elektronicznego, nie weryfikuje tożsamość wysyłającego – wiadomości e-mail są dla urzędów bezwartościowe).

Skrzynka danych

Skrzynka danych jest dla osób prawnych narzędziem obowiązkowym a jej założenie następuje automatycznie po wpisaniu firmy do czeskiego rejestri sądowego (obchodní rejstřík). Osoby fizyczne, chcące korzystać z tego rozwiązania, muszą złożyć wniosek na tzw. CzechPOINT. Niemniej samo uzyskanie dostępu do skrzynki danych i jej używanie są niezwykle łatwe, a dodatkowo bezpłatne. Zachęcamy do zapoznania się z naszym artykułem dotyczącym skrzynki danych. Wadą tego rozwiązania jest fakt, że wiadomości nie można przesyłać za granicę. Tę możliwość daje kwalifikowany podpis elektroniczny uznawany w całej Unii Europejskiej.

Zalety skrzynki danych:

• możliwość korzystania w dowolnym miejscu z dostępem do Internetu
• łatwa obsługa (wysyłanie wiadomości przypomina wysyłanie zwykłej wiadomości e-mail)
• prosta procedura założenia
• gwarancja doręczenia (wysyłający otrzymuje informacje, czy skrzynka danych odbiorcy istnieje, bądź nie)

Wady skrzynki danych:

• jeśli dana osoba posiada skrzynkę danych, to właśnie tam urzędy będą przesyłać korespondencję – nie mają obowiązku przesyłania jej w formie  papierowej pocztą tradycyjną
• korespondencja przesłana do skrzynki danych jest po 10 dniach uważana za dostarczoną – nie ma znaczenia, czy dana osoba sprawdzała zawartość swojej skrzynki
• skrzynka danych nie działa jak archiwum – po 90 dniach od dostarczenia, korespondencja jest usuwana
• za jej pośrednictwem nie można się komunikować bezpośrednio z konkretnym urzędnikiem, a jedynie z urzędem jako instytucją
• wiadomości nie można przesyłać za granicę

Kwalifikowany elektroniczny certyfikat 

Dla uściślenia – sam podpis elektroniczny jest ciągiem znaków umieszczonym na końcu wiadomości. Aby móc taki podpis wygenerować i aby miał on dla urzędów wartość trzeba posiadać tzw. kwalifikowany certyfikat. Do jego zachowania służą specjalne autoryzowane karty chipowe lub dyski USB z wbudowaną kartą.

Zainteresowani mogą wybrać między kwalifikowanym certyfikatem podpisu elektronicznego lub elektronicznej pieczęci. Podpis identyfikuje konkretną osobę, a pieczęć elektroniczną można porównać do pieczątki organizacji. Certyfikat pieczęci elektronicznej można wydać jedynie osobie uprawnionej do reprezentowania podmiotu prawnego – w przypadku spółki z o.o. taką osobą jest zwykle członek Zarządu. Nie zostanie wydany osobom fizycznym prowadzącym działalność gospodarczą, ani osobom, które takiej działalności nie prowadzą.

Zalety certyfikatu:

• możliwość przesyłania wiadomości za granicę
• do komunikacji można używać skrzynki e-mail

Wady certyfikatu:

• ograniczona ważność certyfikatu – 12 miesięcy od dnia jego uzyskania
• złożony proces uzyskania
• opłata za wydanie certyfikatu i jego każdorazowe odnowienie
• nie ma gwaranci, że wiadomość dotrze do odbiorcy

Wydawaniem kwalifikowanych certyfikatów zajmują się firmy autoryzowane przez czeskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych:

První certifikační autorita, a.s. (I.CA)

Certifikační autorita PostSignum (Česká pošta s.p.) – usługi są świadczone np. na CzechPOINT

eIdentity

Wniosek o wydanie certyfikatu składa się drogą elektroniczną za pomocą specjalnej aplikacji (służącej też później do odczytywanie certyfikatu), ale aby go odebrać trzeba się osobiście stawić w oddziale jednej wyżej wymienionych firm. Większość z nich oferuje również kompleksową usługę, w ramach której organizowane jest spotkanie z kompetentnym pracownikiem w wybranym przez nas miejscu. Pomoże on nie tylko w instalacji aplikacji i złożeniu wniosku, ale jednocześnie wyda na miejscu certyfikat. Może to potrwać około 60 minut Co więcej zaoferuje nam również urządzenie do przechowania certyfikatu oraz utworzy kopię zapasową, na wypadek uszkodzenia sprzętu.

Ceny samego certyfikatu są różne i wahają się między  327 CZK netto a 409 CZK netto w przypadku podpisu elektronicznego, oraz między 645 CZK netto a 920 CZK netto w przypadku pieczęci. Ta opłata pozwala na korzystanie z certyfikatu przez 12 miesięcy. Po tym czasie trzeba go odnowić i dokonać kolejnej opłaty. Nie trzeba jednak przechodzić przez cały proces ponownie.

Identyfikator klienta MPSV

Identyfikator klienta MPSV (Ministerstvo práce a sociálních věcí České republiky – Ministerstwo Pracy i Spraw Socjalnych Czech) zostaje na wniosek zainteresowanego wstawiony do certyfikatu kwalifikowanego i służy do jednoznacznej identyfikacji tożsamości podczas komunikacji z administracją państwową. Podczas komunikacji z organami Urzędu Skarbowego identyfikator klienta MPSV jest wymagany. O tym, że chcemy taki identyfikator uzyskać należy poinformować firmę wydającą certyfikat. Zazwyczaj nie ponosi się z tego tytułu dodatkowych kosztów.

Artykuł Podpis elektroniczny czy skrzynka danych? pochodzi z serwisu Czechy Biznes Expert.

Datová schránka dostępna jest pod adresem: www.mojedatovaschranka.cz

Jak to działa?

Organy administracji państwowej mogą za pośrednictwem skrzynki danych przesyłać decyzje, wezwania itp. wszystkim podmiotom, które z takiej skrzynki korzystają. Podmioty, które posiadają skrzynkę danych, mogą przy jej pomocy realizować powinności względem administracji państwowej.

Przez skrzynkę danych (dalej DS) można wysyłać i odbierać wiadomości, sprawdzać status wysłanych wiadomości, przyjmować potwierdzenia o dostarczeniu i odebraniu, można też sprawdzać, czy adresat jest posiadaczem DS. Komunikacja przebiega szybko i tanio.

Dodatkowo pojemność DS jest nieograniczona. Umożliwia przesyłanie wszystkich dokumentów, które można konwertować z formy papierowej do cyfrowej. Wyjątek stanowią dokumenty takie jak dowód osobisty, paszport, pozwolenie na broń, prawo jazdy czy książeczka oszczędnościowa. Ważne jest, że obie wersje dokumentów, a więc papierowa i elektroniczna, są równowartościowe.

Skrzynka danych w przypadku osób prawnych

Dla osób prawnych zarejestrowanych w Rejestrze Handlowym, który jest czeskim odpowiednikiem polskiego KRS (czyli np. dla spółek z ograniczoną odpowiedzialnością – s.r.o.) założenie DS jest obowiązkiem prawnym. Oznacza to, że skrzynka jest zakładana automatycznie, przy wpisie podmiotu do rejestru. Każda osoba prawna ma prawo do korzystania z jednej skrzynki danych. Zarówno założenie, jak i korzystanie z DS jest bezpłatne.

Dostęp do skrzynki danych

Dostęp do DS jest możliwy kiedykolwiek i gdziekolwiek, nie oznacza to jednak, że dzięki DS można się kontaktować bezpośrednio z urzędnikami. Skrzynka danych umożliwia komunikację z całym urzędem, ponieważ każdy urząd będzie posiadał tylko jedną taką skrzynkę.

Aby uzyskać dostęp do DS, należy dysponować danymi dostępowymi (loginem i hasłem), które czeskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych przesyła tzw. listem imiennym do rąk własnych adresata (jest on przesyłany na adres zamieszkania osoby upoważnionej do reprezentowania podmiotu – najczęściej Prezesa Zarządu). Niestety list taki nie jest wysyłany do Polski. W jego miejsce zostaje przesłane zawiadomienie, które jednocześnie stanowi instrukcję dalszego postępowania.

W takiej sytuacji odbiorca listu powinien się udać do CzechPOINT (punkty znajdujące się np. na pocztach, w których można uzyskać dane, odpisy i wypisy z ewidencji publicznych i rejestrów) oraz złożyć wniosek o unieważnienie wygenrowanych danych dostępowych i wydanie nowych. We wniosku należy podać adres e-mail, na który zostanie wysłany link aktywacyjny. Za jego pomocą i z wykorzystaniem danych zawartych w potwierdzeniu o złożeniu wyżej wspomnianego wniosku będzie możliwy odbiór tzw. wirtualnej koperty z danymi dostępowymi.

Kto ma dostęp do DS?

Do wglądu do skrzynki danych jest uprawniony organ statutowy osoby prawnej, członek organu statutowego osoby prawnej lub kierownik jednostki organizacyjnej przedsiębiorstwa zagranicznej osoby prawnej zapisanej w rejestrze, dla której DS została założona. Jest to osoba uprawniona (tzw. Oprávněná osoba).

Następnie prawo do dostępu do DS ma Osoba upoważniona (tzw. Pověřená osoba), którą w przypadku skrzynki danych osób prawnych jest osoba fizyczna upoważniona przez Osobę uprawnioną (Oprávněná osoba), opisaną w powyższym punkcie. Osoba uprawniona określa także zakres dostępu Osoby upoważnionej do DS i zakłada jej własne konto, aby jej działania nie były przez system traktowane, jako bezpośrednie działania osoby uprawnionej.

Kolejną alternatywą, która jest wygodna przede wszystkim dla większych firm, jest ustalenie przez Osobę uprawnioną Administratora, który jest osobą fizyczną mającą możliwość samodzielnie wyznaczać Osoby upoważnione i przydzielać im konkretny zakres dostępu do wiadomości.

Korzyści płynące z posiadania DS

Skrzynki danych przyspieszają ustanowienia dzięki tzw. instytutowi dostarczonej przesyłki (institut doručené zásilky), co oznacza, że każda przesyłka, która się znajdzie w skrzynce danych, jest po terminie 10 dni uznawana za odebraną. Wiadomość jest zawsze dostarczona, żadna informacja nie ma prawa się zgubić. DS zapewniają również bezpieczeństwo, ponieważ jedyne, do czego jest możliwy zewnętrzny dostęp to zawiadomienia o pojawieniu się nowej wiadomości w skrzynce danych, które system automatycznie przekazuje np. na adres e-mail właściciela DS. Przesyłane dokumenty poruszają się wyłącznie wewnątrz systemu, między konkretnymi skrzynkami danych.

Artykuł Datová schránka – elektroniczna komunikacja z czeskimi urzędami pochodzi z serwisu Czechy Biznes Expert.